ΘΕΜΑ: Οικουμενικό Πατριαρχείο Κων/πόλεως – Ελληνική Μειονότητα στην Τουρκία

Κοινοποίηση: Πρωθυπουργό και Υπουργό των Εξωτερικών Γιώργο Παπανδρέου, Αρχηγό Αξιωματικής Αντιπολιτεύσεως Αντώνη Σαμαρά, Πρόεδρο Η.Π.Α. Barack Hussein Obama, Πρόεδρο Ευρωπαϊκής Επιτροπής Jose Manuel Barosso, Γραπτό και Ηλεκτρονικό Τύπο, Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο, Προκαθήμενο Εκκλησίας της Ελλάδος Αρχιεπίσκοπο Αθηνών και Πάσης Ελλάδος Ιερώνυμο.

Εξοχώτατε κ.Πρωθυπουργέ,

Η Γενική Συνέλευση των Ιδρυτικών και Επιτίμων Μελών του Ιδρύματος Εθνικού κ’ Θρησκευτικού Προβληματισμού (Ολυμπιάδος 35β & Φ.Δραγούμη, Τ.Κ. 54633, Θεσσαλονίκη-Ελλάδα), κατά την Χριστουγεννιάτικη Συνεδρία του Διοικητικού Συμβουλίου (αριθμ. συνεδρ. 89/22-12-2009) ασχολήθηκε με την συνέντευξη του Πατριάρχη ΚΠόλεως Βαρθολομαίου στο CBS και με τον σχολιασμό της από τον Υπουργό Σας επί των Εξωτερικών Καθηγητή Πανεπιστημίου, Αξιότιμο κ. A.Davutoglu. Με αίσθημα ευθύνης και δικαιοσύνης έναντι του πανανθρωπίνου Ζητήματος «του σεβασμού των θρησκευτικών ελευθεριών και των μειονοτικών δικαιωμάτων», ιδίως στα Κράτη της Ευρωπαϊκής Ενώσεως, όπως και στα υποψήφια γιά ένταξη τους σ’αυτήν, ΠΑΡΕΜΒΑΙΝΕΙ, κατά το Καταστατικό του, διά των εξής:

1) Ο μεν Πατριάρχης διαμαρτύρεται ότι: α. το Πατριαρχείο των Ρωμιών στην Κων/πόλη – Istanbul (έδρα της Τοπικής Εκκλησίας Κπόλεως και της Οικουμενικής Ορθοδοξίας) και β. η πέριξ Του μικρή Μειονότητα των Ρωμιών στην Κων/πόλη και στα νησιά Ίμβρος και Τένεδος αισθάνονται ότι αντιμετωπίζονται από την Πολιτεία της Τουρκίας ως β’ κατηγορίας, είτε ως Ιδρύματα, είτε ως πολίτες, καίτοι νομοταγείς, φιλήσυχοι και προοδευτικοί. Ως εκ τούτων, αισθάνονται «εσταυρωμένοι», κατά τη συνήθη χριστιανική έφραση. Δηλ. υποφέρουν ως προσωπικότητες, αφού στερούνται των αυτοδικαίων θρησκευτικών και μειονοτικών δικαιωμάτων τους.

2) Ο δε κ. Davutoglu, οπαδός της θεωρίας του νεοοθωμανισμού, ως γνωστό, απάντησε στον Πατριάρχη ότι α) «στην δική μας ιστορία και στα δικά μας έθιμα δεν υπήρξε ποτέ σταύρωση, ούτε θα υπάρξει» και β) ότι «η Τουρκική Δημοκρατία είναι κοσμικό δημοκρατικό Κράτος δικαίου. Η Τουρκία δεν αξιολογεί τους πολίτες της, βάσει της θρησκευτικής ταυτότητος. Όλοι οι πολίτες είναι ίσοι».

3) Κατόπιν των ανωτέρω, τα ιστορικά και σημερινά ερωτήματα στον κ.Καθηγητή – Υπουργό Σας είναι τα εξής:

α. Πράγματι, στην ιστορία και στα έθιμα του δεν υπήρξαν ποτέ σταυρώσεις. Συνέβησαν όμως χειρότερα – απαγχονισμοί, π.χ. 13 Ρωμιών Πατριαρχών από το 1453 ως το 1821 κ.ε., στην τότε Οθωμανική Επικράτεια, γιά τους οποίους ασφαλώς η σημερινή Πολιτεία δεν ευθύνεται. Διάδοχος ων μαρτύρων εκείνων, όπως και των προηγουμένων και επομένων Πατριαρχών, σήμερα είναι ο Ρωμιός Πατριάρχης Βαρθολομαίος, 326ος από την ίδρυση της Τοπικής Εκκλησίας Του, το 38 μ.Χ., και 300ος από την ίδρυση της Κωνσταντινουπόλεως, στις 11 Μαϊου του 330 μ.Χ.

β. Διακηρύσσει ο κ.Καθηγητής ότι στην Τουρκία όλοι οι πολίτες είναι ίσοι. Το πόσο ίσοι είναι, αν δεν είναι τουρκογενείς μουσουλμάνοι – σουνίτες, καλό είναι να αναδιφήσει στις σχετικές των τελευταίων χρόνων Εκθέσεις – αξιολογήσεις των Οργάνων της Ευρωπαϊκής Ενώσεως. Ούτε η Τουρκία, ούτε η Ευρωπαϊκή Ένωση Κρατών είναι χώρες σε άλλο πλανήτη. Είναι εδώ στον πλανήτη Γη, δίπλα μας. Δεν συνιστά, επομένως, πρόοδο η παρερμηνεία και παραπληροφόρηση από τον Υπουργό Σας γιά την δεδομένη στάση στην Τουρκία έναντι νομοταγών πολιτών της, άλλου όμως Θρησκεύματος και Γένους. Όταν, μάλιστα, αυτοί είναι αυτόχθονες και όχι μετανάστες εδώ.

4) Ο Πατριάρχης ζητά τα αυτονόητα: α. Νομικό, Ιδιοκτησιακό και Εκπαιδευτικό καθεστώς γιά το Πατριαρχείο και το λιγοστό ποίμνιο του, προβλεπόμενο από τις διεθνείς συνθήκες, και δη της Λωζάνης, στην οποία και Σεις αναφέρεσθε, και β. Το άμεσο ελάχιστο, την επαναλειτουργία της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης. Απαγορεύτηκε το 1971 η λειτουργία της, με υπαιτιότητα αποκλειστική της τότε Πολιτείας. Αυτή έχει χρέος, επομένως, σήμερα να την επαναλειτουργήσει, χωρίς προαπαιτούμενα. Δικό της εσωτερικό πρόβλημα είναι το Ζήτημα. Κάθε Κράτος έχει το ίδιο την ευθύνη γιά την επίλυση των δικών του προβλημάτων.

Εξοχώτατε κ.Πρωθυπουργέ,

ουδείς καλής θελήσεως άνθρωπος αρνείται ότι ο σημερινός Πρωθυπουργός της Τουρκίας πασχίζει κατά το δυνατό γιά τη ρύθμιση του Ζητήματος των μειονοτικών, θρησκευτικών και πολιτιστικών δικαιωμάτων στη χώρα Του. Το αποδεικνύει τώρα η γενναία πολιτική έναντι της Κουρδικής Κοινότητος στην χώρα Του. Ευελπιστούμε ότι θα δώσετε λύσεις υπέρ των δικαίων του Πατριαρχείου και της μειονότητας των Ρωμιών εκεί, που από 200.000 περίπου το 1922 σήμερα αριθμεί μόνο 2.500, φυσικά υπαιτιότητα και πάλι των τότε ατυχών πολιτικών εθνοκαθάρσεως στην Χώρα Σας. Η επαναλειτουργία της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης θα φέρει κλίμα εύκρατο και ούριο άνεμο, αφού αυτή είναι το άμεσης προτεραιότητας δίκαιο εκπαιδευτικό αίτημα του Πατριαρχείου.

Με την ευκαιρίατων μεγάλων γιορτών των Χριστουγέννων ημών των Ελλήνων Ορθοδόξων στην Ελλάδακαι των Ρωμιών στην Τουρκία και του νέου έτους 2010, δέχθειτε τις καλύτερες ευχές γιά προσωπική και οικογενειακή υγεία και ευτυχία και υπέρ της ευημερίας και φιλίας των λαών και Κρατών μας. Το Ίδρυμα γι’ αυτούς τους ωραίους σκοπούς εργάζεται, στη βάση της διπλωματίας των πολιτών. Ένεκα τούτου τιμήθηκε το 1997 στην Κωνσταντινούπολη με το βραβείο Abdi İpekçi.

Γιά το Διοικητικό Συμβούλιο,

Ο Πρόεδρος, Αθανάσιος Αγγελόπουλος, Καθηγητής Πανεπιστημίου.

Ο Γεν. Γραμματέας, Θεοχάρης Μωυσίδης, Άρχων Έκδικος – Δικηγόρος.

Ο Δ/ντης, Δημήτριος Κουτρούλας, Υποψ. Δρ. Θεολογίας.